Küresel piyasalarda hisse senetleri tarihi zirvelere yaklaşırken, yatırım bankacılığı devi Goldman Sachs'tan dikkat çeken bir değerlendirme geldi. Bankanın yayımladığı son analizde, özellikle teknoloji şirketlerinde görülen yüksek değerlemelerin geçmiş finansal balon dönemlerini hatırlattığı belirtildi. Raporda, yatırımcıların gelecekteki büyüme beklentilerini fiyatlara aşırı ölçüde yansıttığına dikkat çekilirken, mevcut tablonun sürdürülebilirliği konusunda soru işaretleri bulunduğu ifade edildi.
Son yıllarda yapay zeka teknolojilerine yönelik yoğun ilgi, teknoloji şirketlerinin piyasa değerlerinde olağanüstü artışlara neden oldu. Yatırımcılar, gelecekte oluşabilecek gelir fırsatlarını kaçırmamak adına birçok şirkete tarihsel ortalamaların çok üzerinde değer biçiyor. Goldman Sachs analistleri, özellikle yapay zeka temalı şirketlerin fiyatlamalarında aşırı iyimserliğin etkili olduğunu vurguluyor.
Goldman Sachs Kıdemli Stratejisti Ben Snider tarafından hazırlanan rapora göre, firma değeri/satışlar oranı 10'un üzerinde bulunan şirketlerin toplam ABD borsası içerisindeki payı yüzde 40'a yaklaştı. Bu oran, teknoloji hisselerinin zirve yaptığı ve sonrasında büyük çöküşün yaşandığı 2000 yılındaki dot-com balonunda yaklaşık yüzde 35 seviyesindeydi. Böylece güncel piyasa görünümü, bazı göstergelerde tarihin en yüksek seviyelerine ulaşmış oldu.
Analizde dikkat çeken bir diğer veri ise daha yüksek çarpanlarla işlem gören şirketlere ilişkin oldu. Firma değeri/satışlar oranı 20'nin üzerinde bulunan şirketlerin toplam piyasa değerindeki payı yüzde 13 seviyesine ulaştı. Bu durum, yatırımcıların belirli sektör ve şirketlerde giderek daha fazla risk almaya başladığını ortaya koyuyor. Uzmanlara göre piyasa yükseldikçe bu yoğunlaşma daha da belirgin hale geliyor.
Finans tarihine bakıldığında benzer değerleme seviyelerinin geçmişte yatırımcılar için ağır sonuçlar doğurduğu görülüyor. Dot-com döneminde aşırı fiyatlanan birçok şirket, sonraki yıllarda değerlerinin büyük bölümünü kaybetmişti. Bazı şirketlerin piyasa ağırlıkları ise neredeyse sıfıra kadar gerilemişti. Analistler, günümüzdeki yüksek beklentilerin gerçekleşmemesi durumunda benzer bir düzeltme riskinin göz ardı edilmemesi gerektiğini belirtiyor.
Mevcut değerlemelerin korunabilmesi için şirketlerin önümüzdeki yıllarda satış gelirlerini olağanüstü hızlarda artırması gerekiyor. Ancak küresel ekonomide büyümenin yavaşlaması, faiz oranlarının yüksek seyretmesi ve jeopolitik risklerin sürmesi bu hedefleri zorlaştırıyor. Uzmanlar, beklentiler ile gerçekleşen finansal performans arasındaki farkın açılması halinde yatırımcı güveninin hızla zedelenebileceği görüşünde.
Piyasalardaki iyimserliğin merkezinde yer alan yapay zeka yatırımları, önümüzdeki dönemde daha yakından izlenecek. Şirketlerin bu alana yaptıkları milyarlarca dolarlık yatırımların gelir ve kârlılığa ne kadar hızlı yansıyacağı merak konusu. Goldman Sachs analistleri, yapay zeka projelerinin beklenen ekonomik katkıyı sağlayamaması halinde teknoloji hisselerinde sert fiyat hareketleri görülebileceği uyarısında bulunuyor.
Uzmanlara göre önümüzdeki dönemde yatırımcıların odak noktası şirket bilançoları olacak. Özellikle teknoloji devlerinin açıklayacağı satış büyüme rakamları, mevcut yüksek değerlemelerin haklı olup olmadığını gösterecek. Beklentilerin karşılanması halinde yükseliş trendi devam edebilir. Ancak büyümenin yavaşlaması veya yapay zeka yatırımlarının istenen sonuçları vermemesi durumunda, piyasalarda uzun süredir konuşulan "balon" tartışmaları çok daha yüksek sesle gündeme gelebilir.
