Fotoğraf: iStock Nisan ayında yatırımcısına yüzde 12,91 kazandıran Borsa İstanbul, küresel piyasalardan pozitif ayrıştı. Colendi Menkul Değerler Araştırma Müdür Yardımcısı Sadullah Çalışır, CNBC-e'ye yaptığı değerlendirmede savaşın piyasalara ilk etkisinin "riskten kaçış" olduğunu vurguladı. Yılın başında güçlü seyreden küresel endekslerin, savaşla birlikte yüzde 10'a yaklaşan kayıplar yaşadığını belirten Çalışır, ateşkes beklentisiyle birlikte ABD, Türkiye ve gelişmekte olan piyasalarda V tipi hızlı bir toparlanma görüldüğünü ifade etti.
Savaşın yarattığı en sert ayrışma enerji denkleminde ortaya çıktı. Sadullah Çalışır, Körfez ülkelerinde enerji altyapısına yönelik riskler ve Hürmüz Boğazı'na ilişkin endişelerle, bölge borsalarında sert satışlara neden olduğunu, öte yandan enerji ithalatına bağımlı Avrupa ekonomilerinin de bu süreçte kırılgan bir görünüm sergilediğini belirtti. Almanya ve Fransa öncülüğündeki endekslerdeki geri çekilmede sadece jeopolitik riskler değil; zayıf büyüme, ticaret baskıları ve enerji arzı endişeleri de belirleyici oldu.
Borsa İstanbul'un bu süreçte öne çıkmasının arkasında birden fazla dinamik bulunduğunu belirten Sadullah Çalışır, Türkiye'nin çatışma sürecinin dışında kalması, ekonomi yönetiminin koordineli adımlarıyla kur tarafında stres yaşanmaması ve enerji arzı konusunda Avrupa'ya kıyasla daha avantajlı bir konumda olması bu ayrışmanın temelini oluşturduğunu dile getirdi.
Çalışır, bununla birlikte yabancı yatırımcı ilgisinin yeniden canlanması ve düşüşlerin alım fırsatı olarak değerlendirilmesi de piyasayı destekleyen unsurlar arasında yer aldığını, faiz indirim döngüsüne yönelik beklentiler ise orta vadede risk iştahını canlı tutan bir başka başlık olarak değerlendirdi.
Çalışır'a göre Borsa İstanbul'un performansı "en güvenli piyasa" olduğu anlamına gelmiyor. Ancak bölgesel rakiplerine kıyasla daha güçlü bir görünüm sunduğu açık. Bu ayrışma, özellikle jeopolitik risklerin yoğunlaştığı dönemlerde Türkiye'yi yatırımcı açısından alternatif bir merkez haline getiriyor.
Son dönemde yabancı yatırımcıların Türk hisse senetlerine yönelik ilgisinde dikkat çekici bir artış yaşanıyor. 2018'den bu yana net satıcı konumunda olan yabancıların, 2025 itibarıyla yeniden sınırlı da olsa alıma geçmesi ve bu eğilimin devam etmesi, piyasa açısından kritik bir kırılım olarak değerlendiriliyor.
Colendi Menkul Değerler Araştırma Müdür Yardımcısı Sadullah Çalışır, makro koşulların normalleşmesi halinde bu girişlerin hız kazanabileceğini ve Türkiye'nin iskontolu piyasa yapısının bu noktada önemli bir çekim unsuru olduğunu belirtiyor.
Savaşın etkisiyle birlikte sektörler arasında da net bir ayrışma oluştu. Enerji, savunma ve petrokimya hisseleri güçlü performans sergilerken; bankacılık, gayrimenkul ve havacılık sektörleri baskı altında kaldı.
Özellikle savunma sanayi tarafında artan siparişler ve küresel talep, şirketlerin büyüme hikayesini desteklerken; enerji fiyatlarındaki yükseliş de rafineri ve petrokimya şirketlerinin marjlarını yukarı taşıdığını belirten Çalışır, "Aselsan 2025 yılıyla birlikte aslında momentumunu başlattı ve devam ediyor. Şirket yeniden savunma sanayinde dünya sahnesindeki basamakları yükseliyor, ihracat oranı artıyor, kapasitesini artırıyor, içeride savunma harcamaları artıyor, şirketin birikmiş siparişleri yüksek büyüme oranlarıyla artmaya devam ediyor ve bu hikaye uzun vadeli olarak da devam edecek. Ancak hali hazırda bu büyümenin önemli bir kısmının fiyatlandığını da unutmamak gerekiyor. TUPRS ve PETKM de enerji fiyatlarında yaşanan değişimler şirketlerin operasyon marjlarını pozitif etkiledi ve bunlar hisse fiyatına yansıyor" dedi.
Piyasalarda mevcut ateşkes ortamının fiyatlara büyük ölçüde yansımış durumda olduğunu belirten Sadullah Çalışır, ancak kalıcı bir barış senaryosu, yalnızca Türkiye için değil küresel piyasalar için de yeni bir pozitif dalga yaratabileceğini söyledi.
Bu durumda özellikle bankacılık ve gayrimenkul sektörlerinde güçlü bir toparlanma potansiyeli öne çıkarken, enerji fiyatlarındaki olası geri çekilme Türkiye ekonomisi açısından dezenflasyon sürecine önemli katkı sağlayabilecek.
